Η ΓΡΑΦΟΜΗΧΑΝΗ (ΜΗΧΑΝΗ ΓΡΑΦΕΙΟΥ)
ΑΓΓΛΙΚΑ Facebook Instagram Add This
page image

Η γέννηση και η εξάπλωση της τυπογραφίας αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας της γραφής που οδήγησε τελικά και στη σύλληψη της ιδέας για την κατασκευή ενός άλλου φορέα και διακινητή της πληροφορίας, της γραφομηχανής (μηχανής γραφείου). Δεν είναι γνωστή η ακριβής ημερομηνία δημιουργίας, ωστόσο τα πρώτα σχέδια που αφορούσαν στην κατασκευή της αποδόθηκαν στον Άγγλο Χένρι Μιλλ (HenryMill) περίπου το 1714. Ο Μιλλ προσπάθησε να φτιάξει μια μηχανή η οποία θα μπορούσε να μιμηθεί τη διαδικασία παραγωγής κειμένου που γινόταν στα τυπογραφεία της εποχής. Οι προσπάθειές του όμως, αν και σημαντικές για την πορεία που ακολούθησε η γραφομηχανή, δεν απέδωσαν. Η πρώτη μηχανή που λειτούργησε ολοκληρωμένα ήταν δημιούργημα του Ιταλού Πελεγκρίνο Τούρρι (PellegrinoTyrri) το 1808, αλλά η τελειοποίηση της κατασκευής ανάγεται στα τέλη του 19ου αιώνα. Το 1873 ο Ρέμιγκτον (Eliphalet Remington) έφτιαξε το πρώτο βιομηχανικό μοντέλο γραφομηχανής (μαζικής παραγωγής), που λίγο αργότερα, το 1898, βελτίωσε ο Άντεργουντ (John Thomas Underwood).

Μια ακόμη πρωτότυπη μηχανή δακτυλογράφησης ήταν η “γραφόσφαιρα του Χάνσεν”, όπως ονομάστηκε προς τιμή του Δανού εφευρέτη της, Ράσμους Μάλλινγκ Χάνσεν (Rasmus Malling Hansen). Η γραφόσφαιρα τύπωνε μόνο κεφαλαία γράμματα (και σε μερικές περιπτώσεις μονάχα μικρά) και έκανε την εμφάνισή της στην ευρωπαϊκή αγορά το 1870. Ο Ράσμους Μάλλινγκ Χάνσεν (1835-1890), ήταν πάστορας και διευθυντής του ιδρύματος κωφάλαλων στην Κοπεγχάγη, ήθελε να φτιάξει μια μηχανή που θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν και τα άτομα με ειδικές ανάγκες όπως οι τυφλοί. Το ημισφαιρικό σχήμα της γραφομηχανής θα διευκόλυνε τους τυφλούς στη γραφή διότι θα μπορούσαν να προσδιορίσουν τη θέση ενός γράμματος από την περιοχή που καταλάμβανε πάνω στη σφαίρα. Με το πέρασμα του χρόνου οι χρήστες δεν περιορίζονταν μονάχα σε άτομα με προβλήματα όρασης, ακόμη και αν αυτός ήταν ο αρχικός στόχος. Για παράδειγμα ο Γερμανός φιλόσοφος Φρίντριχ Βίλχελμ Νίτσε (1844 -1900) είχε πρόβλημα με την όρασή του και ήταν σχεδόν αδύνατον γι’ αυτόν να γράψει στο χαρτί. Επειδή λοιπόν στην κανονική γραφομηχανή ήταν πιο δύσκολο να μάθει κανείς την θέση των γραμμάτων ο Νίτσε επέλεξε να αγοράσει την γραφόσφαιρα.

Τα πρώτα χρόνια που ακολούθησαν μετά την εφεύρεση της γραφομηχανής αποτέλεσαν χρόνια συνεχών αλλαγών τόσο στη μορφή της όσο και στον τρόπο χρήσης της. Οι αλλαγές αυτές οφείλονται κατά ένα μεγάλο βαθμό στις κοινωνικές αναταράξεις της εποχής. Μετά τον Αμερικανικό Εμφύλιο πόλεμο (1861-1965) και την εφεύρεση του τηλεγράφου, η κυβέρνηση των Η.Π.Α προσέλαβε γυναίκες στα ταχυδρομεία ενώ ταυτόχρονα παρατηρήθηκε ζήτηση γυναικών για εργασία ως στενογράφοι. Οι γυναίκες ήταν οι πλέον κατάλληλες να καλύψουν αυτές τις ανάγκες αφού όλο και περισσότερες είχαν ενταχθεί στη διαδικασία της εκπαίδευσης. Μετά το 1885 οι γυναίκες δακτυλογράφοι υπερισχύουν αριθμητικά έναντι των ανδρών σε τέτοιο βαθμό που η χρήση της γραφομηχανής συνδέθηκε με τις γυναίκες και η γραφομηχανή θα μπορούσε πια να χαρακτηριστεί ως «γένους θηλυκού».

Κατά τα τέλη του 19ου αιώνα οι γραφομηχανές χρησιμοποιούνταν μεμονωμένα, κυρίως από εταιρίες- υπηρεσίες για καθαρά επαγγελματική χρήση και σπάνια από ιδιώτες για προσωπική χρήση. Μετά τα μέσα του 19ου αιώνα δημιουργήθηκαν νέα μοντέλα, πιο ελαφριά και σαφώς πιο εύχρηστα από τα προηγούμενα, με αποτέλεσμα να αυξηθεί το ποσοστό χρήσης της γραφομηχανής στον επαγγελματικό και ιδιωτικό τομέα .Τι είδους όμως κείμενα τυπώνονταν από τις γραφομηχανές; Η απάντηση είναι: σχεδόν τα πάντα. Μερικά από αυτά ήταν επιστολές, λογοτεχνικά άρθρα, διατριβές, πανεπιστημιακά συγγράμματα, συμβόλαια και πολλά αλλά.
Αν και οι πρώτες γραφομηχανές του 19ου αιώνα ήταν λειτουργικές και εξυπηρετούσαν σχετικά ικανοποιητικά τους χρήστες τους, εντούτοις είχαν δύο χαρακτηριστικά ελαττώματα: το θόρυβο που δημιουργούνταν κατά την διαδικασία της γραφής και την έλλειψη ταχύτητας, αφού υπήρχε ο κίνδυνος να μπερδευτούν μεταξύ τους οι βραχίονες που συνδέονταν με τα πλήκτρα και να κολλήσει η μηχανή. Αυτό το πρόβλημα αντιμετωπίστηκε αποτελεσματικά από τον Κρίστοφερ Λάθαμ Σολ το 1878 με την εισαγωγή του πληκτρολογίου QWERTY, το οποίο χρησιμοποιείται ακόμα και σήμερα.

Ο 20ος αιώνας θεωρείται η “ χρυσή εποχή” της γραφομηχανής αφού τότε η χρήση της διαδόθηκε ευρύτατα σε όλο τον κόσμο. Η δύναμη που είχε αποκτήσει μπορεί να γίνει αντιληπτή από το γεγονός ότι συχνά χρησιμοποιήθηκε στον κινηματογράφο της εποχής (ξένο και ελληνικό) και συνιστούσε απαραίτητο στοιχείο της καθημερινότητας πολλών ανθρώπων στον εργασιακό και προσωπικό τους χώρο. Σε αντίθεση με πολλές χώρες που κατασκεύαζαν δικές τις δικές τους γραφομηχανές, η Ελλάδα δεν είχε τη δυνατότητα να κάνει το ίδιο, καταφεύγοντας εκ των πραγμάτων στην εισαγωγή γραφομηχανών από το εξωτερικό με λατινικό ή ελληνικό πληκτρολόγιο. Τα ελληνικά πληκτρολόγια ακολουθούσαν συνήθως τη γαλλική διάταξη των γραμμάτων (AZERTY) περίπου μέχρι το 1960, ενώ αργότερα υιοθετήθηκε το σύστημα QWERTY με ελάχιστες μεταγενέστερες παρεμβάσεις, όπως π.χ. η κατάργηση των πνευμάτων. Οι γραφομηχανές με ελληνικό πληκτρολόγιο γνώρισαν τη δόξα κατά τη δεκαετία του 1980, κυρίως εξαιτίας της ζήτησης συγγραμμάτων.

Γίνεται φανερό ότι η γραφομηχανή και γενικότερα η τυπογραφία, αποτελούσε το ισχυρότερο όπλο διάδοσης του λόγου και της πληροφορίας. Ήταν αυτή που αντικατέστησε (έως έναν βαθμό) το γραπτό λόγο και έδωσε ένα νέο χρώμα και μια καινούργια άποψη στην έκφραση. Αποτέλεσε το διαμεσολαβητή ανάμεσα στην σκέψη και στο χαρτί όπου αποτυπωνόταν μια πιο αντικειμενική πνοή. Στα τέλη του 20ου αιώνα η γραφομηχανή άρχισε να αντικαθίσταται σταδιακά αλλά σταθερά από τον ηλεκτρονικό υπολογιστή.

<< <
Ιούλιος 2020
> >>
Δε Τρ Τε Πε Πα Σα Κυ
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
Σήμερα, Σάββατο 11-07-2020
Δεν βρέθηκαν εγγραφές για αυτήν την ημέρα
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ
  • Ιωάννη Θεοτόκη 72, Κέρκυρα 49100
  • museum@ionio.gr
  • Τηλέφωνο: (0030) 26610-87428
ΩΡΕΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΩΝ
  • Καθημερινά: Κατόπιν συνεννόησης
  • Σάββατο - Κυριακή: Κλειστά
ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ